ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Xi Jinping’in Washington’daki görüşmesinde yapay zeka öne çıkan konulardan biri oldu. Dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki teknoloji rekabetinin geleceği açısından yakından takip edilen zirvede liderler, yapay zekanın gelişimi ve güvenliği konusunda farklı önceliklere dikkat çekti.
Trump’ın “Süper Zeka”sı
Trump, görüşme öncesinde yapay zekanın gelişimini yavaşlatabilecek yeni kısıtlamalara sıcak bakmadığını ortaya koydu. ABD Başkanı, ülkesinin teknolojik üstünlüğünü koruyabilmesi için sektörde hızlı gelişimin devam etmesi gerektiğini savunuyor.
Zirvenin ardından görüşmeyi çok verimli olarak nitelendiren Trump, son dönemde gündeme getirdiği süper zeka ifadesine de değindi. Trump, yapay zeka yerine bu ifadenin kullanılmasını önerirken Xi’nin de fikre olumlu yaklaştığını öne sürdü.
İnsan Kontrolü Devam Etmeli
Trump ayrıca Çin’in yapay zeka düzenlemeleri konusunda mevcut yaklaşımın büyük ölçüde korunması gerektiği görüşünü paylaştığını iddia etti. Bu açıklama, ABD yönetiminin yeni kısıtlamalar yerine teknolojik gelişim ve rekabet gücüne öncelik veren yaklaşımıyla örtüşüyor.
Xi ise yapay zekanın güvenli kullanımına odaklandı. Çin Devlet Başkanı, ABD ve Çin’in bu alanda güçlü kapasitelere sahip olduğunu belirterek teknolojinin insan kontrolü altında tutulması gerektiğini söyledi.
Xi ayrıca yapay zekanın riskleri ve faydaları konusunda iki ülke arasındaki görüş alışverişinin sürdürülmesini ve teknolojinin kötüye kullanımını önlemeye yönelik çalışmalar yapılmasını destekledi. Çin Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre Trump da bu alandaki diyaloğun ve iş birliğinin devam etmesine olumlu yaklaştı. Buna karşın görüşmenin ardından yapay zekanın geliştirilmesini veya kullanımını sınırlandıracak ortak ve kapsamlı bir düzenleme çerçevesi açıklanmadı.
“America is very happy about this visit, and I’m sure China is very happy also. Great things for both countries.”
President Trump accepts a future invitation to China over tea with President Xi, Madame Peng Liyuan, and First Lady Melania Trump.
pic.twitter.com/UnOuusOGem
— The White House (@WhiteHouse) September 25, 2026
ABD ve Çin Arasında Yapay Zeka Diyaloğu
Zirve öncesinde ABD Hazine Bakanı Scott Bessent ile Çin Başbakan Yardımcısı He Lifeng arasında yapılan hazırlık görüşmelerinde daha somut bir iletişim mekanizması ele alındı.
ABD tarafı, ulusal güvenliği ilgilendiren ciddi yapay zeka olaylarının iki ülke arasında bildirilmesini sağlayacak bir sistem önerdi. Mekanizmanın askeri sistemleri, kritik altyapıyı veya diğer hassas alanları etkileyen önemli bir yapay zeka olayı yaşanması halinde tarafların doğrudan iletişim kurabilmesini sağlaması amaçlanıyor.
Böyle bir kanalın özellikle yanlış anlaşılmaların önüne geçmesi ve ciddi bir olayın ABD ile Çin arasında daha büyük bir gerilime dönüşme riskini azaltması hedefleniyor.
Bessent ve He arasındaki temasların ardından taraflar yapay zeka konusunda görüşmeleri sürdürme konusunda anlaştı. Böylece teknolojinin riskleri, kullanım alanları ve güvenlik boyutunun ele alınabileceği ayrı bir iletişim kanalının oluşturulmasının önü açıldı.
Yapay Zeka Çiplerinde Kısıtlamalar Değişmedi
Zirvenin yakından takip edilen bir diğer teknoloji başlığı gelişmiş yarı iletkenlerdi. ABD’nin üst düzey yapay zeka çiplerine yönelik ihracat kontrolleri, Washington ile Pekin arasındaki teknoloji rekabetinin merkezinde bulunuyor.
Washington’ın mevcut politikası, Çin’in en gelişmiş bilgi işlem teknolojilerine erişimini sınırlandırmayı amaçlıyor. Ancak yetkililerin açıklamalarına göre Bessent ve He arasındaki zirve öncesi ekonomik görüşmelerde çip ihracatı kontrolleri ele alınmadı.
Head table (with Trump, Melania, Xi, and Peng Liyuan):
Elon Musk — Tesla and SpaceX CEO
Jensen Huang — Nvidia CEO
Lisa Su — AMD CEO
Tim Cook — Apple Executive Chairman… pic.twitter.com/emlTGEBMdd— Jesse Cohen (@JesseCohenInv) September 25, 2026
Trump ile Xi arasındaki görüşmenin ardından da mevcut ihracat kısıtlamalarında değişiklik yapılacağına ilişkin bir açıklama gelmedi. Böylece taraflar yapay zeka konusunda iletişim kanallarını açık tutmaya yönelirken gelişmiş çiplere ilişkin mevcut politika aynı kaldı.
Zirve sırasında teknoloji sektörünün önde gelen isimleri de Washington’daydı. Nvidia CEO’su Jensen Huang ve Elon Musk gibi teknoloji yöneticilerinin devlet yemeğine katılması, yapay zekanın ABD-Çin ilişkilerinde giderek daha önemli bir başlık haline geldiğini gösteren ayrıntılardan biri oldu.
Trump ve Xi’nin Yapay Zeka Planı Belli Oldu yazısı ilk önce CryptoPotato üzerinde ortaya çıktı.
